論壇回覆創建
-
[font=標楷體][size=14pt]德善四十九[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]聖人無常心、以百姓心為心。善者、吾善之。不善者、吾亦善之。德善矣。信者、吾信之。不信者、吾亦信之。德信矣。聖人之在天下。惵惵為天下渾其心。百姓皆注其耳目。聖人皆孩子。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此言聖人不言之教,無心成化,故無不可教之人也。常者,一定不移之意。謂聖人之心,至虛無我,以至誠待物,曾無一定之心,但以百姓之心為心耳。以聖人復乎性善,而見人性皆善,故善者固己善之,即不善者亦以善遇之。彼雖不善,因我以善遇之,彼將因我之德所感,亦化之而為善矣故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]德善。以聖人至誠待物,而見人性皆誠,故信者固己信之,即不信者亦以信待之。彼雖不信,因我以信遇之,彼將因我之德所感,亦化之而為信矣,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]德信。?以天下心不古,日趨於澆薄,聖人處其厚而不處其薄,汲汲為天下渾厚其心。惵惵[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]猶汲汲也。百姓皆注其耳目者[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]謂注目而視,傾耳而聽,司其是非之昭昭。聖人示之以不識不知,無是無非,渾然不見有善惡之跡,一皆以淳厚之德而遇之,若嬰孩而己,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]皆孩之。若以嬰孩待天下之人,則無一人可責其過者,聖人之心如此,所以不言而信,無為而化,則天下無不可教之人矣。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=18pt]日損四十八[/size][/font][font=標楷體][size=18pt][/size][/font]
[font=標楷體]為學日益。為道日損。損之又損、以至於無為。無為、而無不為。故取天下常以無事。及其有事、不足以取天下。[/font]
[font=標楷體][size=18pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此承上言無為之德,由日損之功而至也。為學者,增長知見,故日益;為道者,克去情欲,隳形泯智,故日損。初以智去情,可謂損矣:情忘則智亦泯,故又損。如此則心境兩忘,私欲淨盡,可至於無為,所謂我無為而民自化。民果化,則無不可為之為之事矣。此由無為而後可以大有為,故無不為。是故取天下者,貴乎常以無事也。無事,則無欲。我無欲,而民自正。民自正,而天下之心得。天下之心得,則治國如視諸掌,此所以無事足以取天下也。若夫有事則有欲,有欲則民擾,民擾則人心失。人心既失,則眾叛親離,此所以有事不足以取天下也。無為之益,天下希及之者,此耳。舊注取字訓為攝化之意,應如春秋取國之取,言得之易也。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]知足四十六[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]天下有道、卻走馬以糞。天下無道、戎馬生於郊。罪莫大於可欲。禍莫大於不知足。咎莫大於欲得。故知足之足、常足。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此承上清淨無為之益,甚言多欲有為之害,以誡人君當以知足自守也。謂走上古之世,有道之君,清淨無欲,無為而化,故民安其生,樂其業,棄卻走馬而糞田疇,所以家給人足,而無不足者。及世衰道微,聖人不作,諸侯暴亂,各務富國?兵,嗜欲無厭,爭利不已,互相殺伐,故戎馬生於郊,以致民不聊生,奸欺並作。此無他,是皆貪欲務得,不知止足之過也。故天下罪之大者,莫大於可欲,以其戕生傷性,敗亂彝倫,以至君臣父子,皆失其分者,皆見可欲之罪也;以致敗國亡家,覆宗滅族之禍者,皆不知止足所致也。由不知足,故凡見他人之所有,而必欲得之。然欲得之心,為眾罪大禍之本,故咎之大者,莫大於欲得。欲得者,心不足也。古人云[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]若厭於心,何日而足。以貪得不止,終無足時。惟知足之足,無不足矣,故常足。[/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]清靜四十五[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體]大成若缺、其用不敝。大盈若沖、其用不窮。大直若屈。大巧若拙。大辯若訥。躁勝寒。靜勝熱。清淨為天下正。[/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此言聖人法天制用,與道為一,故能勝物而物不能勝,以申明前章不言之教,無為之益也。大成若缺,其用不敝者:若天地生物,曲成萬物而不遺,可謂成之大矣;然必春生而夏方長之,秋殺而冬方成之。以此觀之,似若有所缺;苟不如此,若一徑生長而無秋冬之肅殺,不但物不能成,而造物者亦將用之而敝矣。由其若缺,故所成者大,而其用不敝也。大盈若沖,其用不窮者[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]若陽和之氣,充塞天地,無處不至,無物不足,可謂盈矣,其體沖虛而不可見,若塊然可見,亦將用之有盡矣。由其若沖,故既己與人己愈有,既己為人己愈多,故其用不窮也。大直若屈者:若一氣浩然,至大至剛,可謂直矣,然潛伏隱微,委曲周匝,細入無間,故若屈;由若屈,故能伸其生意也。大巧若拙者:若天之生物,刻雕眾形而不見其巧,故云若拙。若恃其巧者,巧於此而拙於彼,則巧非大矣。大辯若訥者:上云若缺,則天地無全功,故人猶有所憾;然天何言哉?四時行焉,百物生焉,是則生物之功,不辯而自白矣,故曰;若訥。是以天地不言而萬物成,聖人不言而教化行,以聖人法天制用,故以不言之教,無為之化,似乎不勝,而物卒莫能勝之也。且躁能勝寒而不能勝熱,靜能勝熱而不能勝寒,斯皆有所勝,則有所不勝,是故聖人貴乎清淨為天下正。此其不言之教,無為之益,天下希及之矣。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]知止四十四[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]名與身、孰親。身與貨、孰多。得與亡、熟病。甚愛必大費。多藏必厚亡。知足不辱。知止不殆。可以長久。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此言名利損生,誡人當知止足也。謂世人衹知名之可貪,故忘身以殉名。殊不知名乃身外之虛聲耳,與身較之,身親而名疏,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]孰親。貨:利也。謂世人祇知利之可貪,故忘身以殉利,殊不知利乃身之長物耳,與身較之,身在則有餘,故曰;孰多。世人不察,每役役於名利之間,貪得而無厭,狀生而傷性,與夫貪得而身亡,不若身存而遠害,故曰:得與亡孰病。故凡愛之甚者,費必大;藏之多者,亡必厚。如以隋侯之珠,彈千仞之雀,雀未得而珠己失,此愛之甚,而不知所費者大矣。如斂天下之財,以縱鹿臺之欲,天下叛而臺己空。此藏之多,而不知所亡者厚矣,不唯愛者費而藏者亡、抑且身死名滅,國危而不安,斯皆不知止足之過也。故知足則不辱,知止則不殆,即斯可以長欠矣。噫!老氏此言,可謂破千古之重昏,?膏肓之妙藥,昭然如揭日月於中天也,而人不察乎此。惜哉![/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
81
https://www.youtube.com/watch?v=67L6OK29INg&feature=related
82
https://www.youtube.com/watch?v=RZM-8nlZUG0&feature=related
83
https://www.youtube.com/watch?v=WktuY4p5DKY&feature=related
84
https://www.youtube.com/watch?v=YHyq8cejDXI&feature=related
85
https://www.youtube.com/watch?v=9qzXnfVDvmU&feature=related -
61
http://www.youtube.com/watch?v=nEyofBOj7X8&NR=1
62
http://www.youtube.com/watch?v=Fejp7HyBrUU&feature=related
63
http://www.youtube.com/watch?v=8Jzd1IK_uEA&feature=related
64
http://www.youtube.com/watch?v=cBs9hNC7rF8&feature=related
65
http://www.youtube.com/watch?v=YGW-d_taTsI&feature=related
66
http://www.youtube.com/watch?v=mvs5uq3EVO0&feature=related
67
http://www.youtube.com/watch?v=58vYPfR2O4A&feature=related
68
http://www.youtube.com/watch?v=ZRgQQp1V0jg&feature=related
69
http://www.youtube.com/watch?v=atWgVZS5fb8&feature=related
70
http://www.youtube.com/watch?v=5XzXOF1k1AQ&feature=related
71
http://www.youtube.com/watch?v=5XzXOF1k1AQ&feature=related
72
http://www.youtube.com/watch?v=EPRtSXbEWKw&feature=related
73
http://www.youtube.com/watch?v=qfysGtu-_nk&feature=related
74
http://www.youtube.com/watch?v=Lf5rA8zwB-Y&feature=related
75
http://www.youtube.com/watch?v=_vnq2NJNOZg&feature=related
76
http://www.youtube.com/watch?v=Bg4Hhr24aZI&feature=related
77
http://www.youtube.com/watch?v=RwHCwZZWj5c&feature=related
78
http://www.youtube.com/watch?v=6lK5PBr7C6A&feature=related
79
http://www.youtube.com/watch?v=kyFWWavYSHI&feature=related
80
http://www.youtube.com/watch?v=SKqunTAK4kA&feature=related -
31
http://www.youtube.com/watch?v=UT0RrjfnV8I&feature=related
32
http://www.youtube.com/watch?v=BX2v90dLq5M&feature=related
33
http://www.youtube.com/watch?v=VSvt3Yv6yAU&feature=related
34
http://www.youtube.com/watch?v=IUK25CaffNk&feature=related
35
http://www.youtube.com/watch?v=dycosyyW2Zc&feature=related
36
http://www.youtube.com/watch?v=cHI6bhTMaaI&feature=related
37
http://www.youtube.com/watch?v=WSKsg8W1bFQ&feature=related
38
http://www.youtube.com/watch?v=s-2ZFHKRolE&feature=related
39
http://www.youtube.com/watch?v=iOpXDLrT-Vw&feature=related
40
http://www.youtube.com/watch?v=Jpa8ypb0ldA&feature=related
41
http://www.youtube.com/watch?v=wIdLejLN6m4&feature=related
42
http://www.youtube.com/watch?v=iKovKlr_LLk&feature=related
43
http://www.youtube.com/watch?v=JSptXL7qcKE&feature=related
44
http://www.youtube.com/watch?v=kgSgoU3eKow&feature=related
45
http://www.youtube.com/watch?v=w3XBZcYnjG8&feature=related
46
http://www.youtube.com/watch?v=pGZhbTbiJsc&feature=related
47
http://www.youtube.com/watch?v=8N0LhD3XRo0&feature=related
48
http://www.youtube.com/watch?v=VXd8ajHJOHg&feature=related
49
http://www.youtube.com/watch?v=f8t0LrjVQnA&feature=related
50
http://www.youtube.com/watch?v=_4TX2Q-EqL4&feature=related
51
http://www.youtube.com/watch?v=AZrrvoobpms&feature=related
52
http://www.youtube.com/watch?v=2ytnodYAEPg&feature=related
53
http://www.youtube.com/watch?v=0z6OfUR_Kxk&feature=related
54
http://www.youtube.com/watch?v=r9cAcrrc3Wg&feature=related
55
http://www.youtube.com/watch?v=vVNgM4DP0Kg&feature=related
56
http://www.youtube.com/watch?v=OVBGD_0YXjc&feature=related
57
http://www.youtube.com/watch?v=7Q7YRNJYKic&feature=related
58
http://www.youtube.com/watch?v=6tCoyuFkimA&feature=related
59
http://www.youtube.com/watch?v=uuA48rApsHw&feature=related
60
http://www.youtube.com/watch?v=YU4jyLzidz0&feature=related -
[font=標楷體][size=14pt]至柔四十三[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]天下至柔、馳騁天下之至堅。無有入無間。吾是以知無為之有益。不言之教、無為之益、天下希及之。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此承上言無為之益,以明不言之教也。然天下之至堅,非至柔不足以馳騁之,如水之穿山透地,浸潤金石是巳。若以有入有,則細無不入,如虛空偏入一切有形,即纖塵芒芴,無所不入,以其虛也。有言則有跡,有跡刖恃智,恃智則自多,自多者則矜能而好為。凡好為者必易敗。此蓋有言之教,有為之無益也,如此。則知不言之教,無為之益,天不希及之矣。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman][/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]沖和四十二[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體]道生一。一生二。二生三。三生萬物。萬物負陰而抱陽。沖氣以為和。人之所惡、唯孤寡不穀。而王公以為稱。故物或損之而益。或益之而損。人之所教、我亦教之。強梁者不得其死。吾將以為教父。[/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此承前言道體沖虛,而為天地萬物之本,誡人當以道為懷,以謙自處也。謂道本無名,?名之一,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]道生一。然天地人物,皆從此生,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]一生二,二生三,三生萬物,是則萬物莫不負陰而抱陽也。所以得遂其生,不致夭折者,以為和,是則物物皆以沖虛為本也。且沖虛柔弱,與物不類,似乎無用,人皆惡之而不取,殊不知無用之用為大用也。即如世人之所惡者,唯孤寡不穀,以為不美,而王公返以此為稱者,豈不以柔弱為天下之利器耶。且孤寡不穀,皆自損之辭也,然而侯王不自損,則天下不歸,故堯舜有天下而不與,至今稱之,澤流無窮,此自損而人益之,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]或損之而益。若夫桀紂以天下奉一己,暴戾恣睢,但知有己,而不知有人,故雖有天下,而天下叛之,此自益者而人損之,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]或益之而損。以人人皆具此道,但日用不知,須待教而後能。且人之所教者,我亦未嘗不教之也,惟人不善教人,祇知增益知見,使之驕矜恃氣,好為強梁,殊不知強梁者,不得其死。我唯教人以日損其欲,謙虛自守,以全沖和之德,是故吾將以為教父,而風天下以謙虛之德也。教父[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]猶木鐸意。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]聞道四十一[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]上士聞道、勤而行之。中士聞道、若存若亡。下士聞道、大笑之。不笑、不足以為道。故建言有之。明道若昧。進道若退。夷道若類。上德若谷。大白若辱。廣德若不足。建德若偷。質貞若渝。大方無隅。大器晚成。大音希聲。大象無形。道隱無名。夫惟道、善貸且成。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此言道出常情,而非下愚小智之所能知,必欲上根利智可能入也。謂上根之人,志與道合,一有所聞,便身體而力行之,如顏子聞者未嘗不知,知之未嘗不行,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]上士聞道,勤而行之。若夫中人之資,則且信且疑,或日月至焉,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]若存若亡。至若下根之士,即有所聞,了不相蒙,而且以為怪,故大笑之矣。以道出常情,非愚所測,此輩不笑,不足以為道,以其道與常情,每相反而已矣,何以知之。故古之建言者有云[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]明道若昧。此下十二句,皆古之立言者之辭,老子引之以明相反之意,謂小人用智,恃知以為能:聖人光而不耀,以有智而不用,故明道若昧。小人矜誇競躁,聖人以謙自守,以卑自牧,故進道若退。世人崖嶷自高,聖人心與道合,同塵混俗、和而不同故夷道若類。世人局量扁淺,一毫不容,聖人心包天地,德無不容,如海納百川,故上德若谷。小人內藏瑕疵,而外矯以為潔,聖人純素貞白,一塵不染,而能納汙含垢,示同庸人,故大白若辱。小人一德不忘,必恃自多而責報於人,聖人德被?生,而不以為功,故廣德若不足。小人一善之長,必衒弄自售,欲求知於人,聖人潛行密用,凡有所施於人者,惟恐人之知己也,如泰伯三讓,民無德而稱,故建德若偷。小人隨時上下,見利而趨,望勢而變,聖人之心,貞介如玉,而不可奪,而能與世浮沉,變化無窮,無可不可,故質貞如渝。渝[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]變也。世人圭角自立,一定而不化,聖人心如太虛,無適不可,故大方無隅。隅[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]猶定向也。世人小智自用,以圖速效,聖人深畜厚養,藏器於身,待時而動,迫不得己而後應,乘運而出,必為天下之利具,故大器晚成。所以然者,譬夫大音之希聲,大象之無形,殊非常情之所易見易聞,宜耶?所以聖人之廣大難測者,以其有大道也。夫惟道也,萬物皆往資焉而不匱,曲成萬物而不遺,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]善貸且成。聖人如此,所以世人皆以大似不肖,而輕笑之。然不笑,不足以為道也。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]反覆四十[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]反者、道之動。弱者、道之用。天下之物、生於有。有、生於無。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此承上章以明道為天地萬物之本也。反者,道之體也。謂道體虛無至靜,為群動之主。世人祇知動之為動,不知動處即靜。易云[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]天下之動,貞夫一者也。以其群動之動,皆自虛無至靜而發,不動而動,故云;反者道之動也。然道體至虛,柔弱無用,而為天下有用之本。世人衹知有用之用,不知無用之用為大用也,故云[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]:[/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]『[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]弱者道之用[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]』[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]。是故世人衹知天下之物生於有,而不知有生於無也。苟知有生於無,則自然不事於物,而能體道凝神矣。豈易得哉![/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font] -
[font=標楷體][size=14pt]得一三十九[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]昔之得一者。天得一以清。地得一以寧。神得一以靈。谷得一以盈。萬物得一以生。侯王得一以為天下正。其致之、一也。天無以清、將恐裂。地無以寧、將恐發。神無以靈、將恐歇。谷無以盈、將恐竭。萬物無以生、將恐滅。侯王無以正、而貴高將恐蹶。故貴以賤為本。高以下為基。是以侯王自謂孤寡不穀。此其以賤為本耶、非乎。故致數車、無車。不欲琭琭如玉。落落如石。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt]【[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]註[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]】[/size][/font][font=標楷體][size=14pt]此言道無為而無不為,以明無用之用為大用。欲君人者,當以無為而治也。一者,道之體也。其體至虛而無為,精一無二,凡諸有為,莫不以之為本。以[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]用也。意謂天地萬物,皆以道體而為本也,[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]故天得之而清覆於上,地得之而寧載於下。神[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]指人心而言。謂人得之而為萬物之靈。谷[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]即海也。海得之而容納百川,故長盈。萬物得之而各遂其生。侯王得之而為天下正。正[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]猶長,所謂君長也。知此者,雖其跡不同,而推其本則一,故曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]其致之一也。其下又返釋之曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]天不得此,將恐分裂而不能圓覆於上矣[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]; [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]地不得此,將恐發動而不能寧載於下矣[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]; [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]人不得此,將恐生機休歇,而不能子子孫孫亹亹而無窮矣[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]; [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]萬物若不得此,將恐絕滅而無有矣[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]; [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]侯王若不得此,將恐顛蹶而不能安其貴高之位矣。此老子主意,只重在侯王無以正而貴高將恐蹶這一句,必欲人君當體道無為而治耳。凡人聽其所用?於人者,謂之下賤,此道之譬也。夫道本無名,故天地萬物皆得而用之,如人之下賤也。且候王不得此道,而處貴高之位,將恐蹶、豈不以是而為基本耶?故云[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]貴以賤為本,高以下為基。且候王自謂曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]孤,寡,不穀,此三名者,皆賤者之稱也,而侯王以之,其意豈不是以賤為本耶?非乎?所以稱此者,正欲人君忘其貴高之名,而體道凝神,知其無用為用耳。且而侯王所以貴高者,以百官執事總之而為君,若指其所用,而各有所事,至若人君,則無所用其事矣,所謂臣道有為,而君道無為也。若夫輪輻衡軛,會之而為車,故數其車,則件件可數,其車則無可數矣,以無可數,故得車之用。是故侯王以無為之道,而後方大有為也。然道之在物,本無貴賤高下之分,故侯王當體道忘懷,不可執貴高之名,而取顛蹶之患。故誡之曰[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman]: [/font][/size][/font][font=標楷體][size=14pt]不欲琭琭如玉,落落如石、謂不可視己琭琭如玉之貴,視物落落如石之賤也。苟忘貴賤之分,則人人皆為我用矣,豈非無用之為大用耶。[/size][/font][font=標楷體][size=14pt][/size][/font]
[font=標楷體][size=14pt][font=Times New Roman] [/font][/size][/font] -
-